Strona główna Ludzie Marlon Brando: Życie i kariera. Kiedy urodził się Marlon Brando?

Marlon Brando: Życie i kariera. Kiedy urodził się Marlon Brando?

by Oskar Kamiński

Marlon Brando Jr. (urodzony 3 kwietnia 1924 r.) był jednym z najbardziej wpływowych aktorów w historii kina, rewolucjonizującym amerykańskie aktorstwo poprzez wprowadzenie techniki „Method Acting”. Na moment swojego odejścia 1 lipca 2004 roku, w wieku 80 lat, pozostawił po sobie bogate dziedzictwo, w tym dwie nagrody Oscara, z których jedną odmówił przyjęcia w proteście przeciwko dyskryminacji rdzennych Amerykanów. Brando, znany z ikonicznych ról takich jak Vito Corleone w „Ojcu chrzestnym”, był postacią złożoną, której życie osobiste, naznaczone trudnymi relacjami rodzinnymi, równie mocno rezonowało w jego karierze.

Choć często kojarzony z rolami o włoskim rodowodzie, Marlon Brando Jr. nie posiadał włoskich korzeni, a jego przodkowie wywodzili się z Niemiec, Holandii, Anglii i Irlandii. Swoją karierę artystyczną rozpoczął na deskach teatru, by wkrótce stać się prekursorem metody aktorskiej w kinie amerykańskim. Jego życie prywatne było naznaczone skomplikowanymi relacjami, trzykrotnym małżeństwem i licznym potomstwem, a jego długoletnia przyjaźń z aktorem Wallym Coxem stanowiła ważny element jego biografii.

Najważniejsze fakty:

  • Wiek: Na 1 lipca 2004 roku miał 80 lat.
  • Żona/Mąż: Był trzykrotnie żonaty.
  • Dzieci: Był ojcem co najmniej 11 dzieci.
  • Zawód: Aktor.
  • Główne osiągnięcie: Zrewolucjonizował amerykańskie aktorstwo poprzez wprowadzenie techniki „Method Acting” i zdobył dwie nagrody Oscara.

Podstawowe informacje o Marlonie Brando

Dane biograficzne i pochodzenie

Marlon Brando Jr. urodził się 3 kwietnia 1924 roku w Omaha, w stanie Nebraska. Zmarł 1 lipca 2004 roku w Los Angeles, w wieku 80 lat. **Jego dziedzictwo jako jednego z najbardziej wpływowych aktorów w historii kina jest niezaprzeczalne.** Mimo że często kojarzono go z rolami o włoskim rodowodzie, na przykład jako Vito Corleone w kultowym „Ojcu chrzestnym”, Brando nie posiadał włoskich korzeni. Jego przodkowie byli pochodzenia niemieckiego, holenderskiego, angielskiego i irlandzkiego. **To podkreśla uniwersalność jego talentu, który przekraczał granice kulturowe i tożsamościowe.**

**Brando jest uznawany za pioniera, który wprowadził system Stanisławskiego oraz technikę „Method Acting” (aktorstwa metodologicznego) do głównego nurtu kina amerykańskiego.** Ta metoda gry aktorskiej zrewolucjonizowała sposób pracy aktorów w Hollywood w latach 50. XX wieku, kładąc nacisk na głębokie zanurzenie się w psychikę postaci i emocjonalne zaangażowanie. Jego podejście do aktorstwa wywarło ogromny wpływ na kolejne pokolenia artystów.

Rodzina i życie prywatne Marlon Brando

Rodzice i wczesne dzieciństwo

Rodzicami Marlona Brando byli Marlon Brando Sr., wędrowny sprzedawca, oraz Dorothy Pennebaker, aktorka sceniczna. Oboje zmagali się z chorobą alkoholową, co miało destrukcyjny wpływ na dzieciństwo młodego Marlona. **Trudne warunki domowe i problemy rodziców z pewnością ukształtowały jego wrażliwość i wpłynęły na późniejsze postrzeganie świata i relacji międzyludzkich.** To doświadczenie z pewnością wpłynęło na jego późniejsze kreacje aktorskie, w których często portretował postaci o skomplikowanej psychice.

W dzieciństwie Brando nawiązał niezwykle silną więź z rodzinną gospodynią. Jej odejście, spowodowane decyzją o wyjściu za mąż, stało się dla niego traumatycznym przeżyciem. **To wydarzenie zapoczątkowało trwające całe życie problemy aktora z lękiem przed porzuceniem.** Ta emocjonalna rana była głęboko zakorzeniona i prawdopodobnie wpływała na jego relacje osobiste i wybory życiowe. Lęk ten mógł być jednym z czynników kształtujących jego postawę wobec świata i innych ludzi.

Związki i małżeństwa

Życie uczuciowe Marlona Brando było niezwykle skomplikowane. **Aktor był trzykrotnie żonaty.** Jego żonami były: Anna Kashfi, Movita Castaneda oraz Tarita Teriipaia (którą poznał na planie filmu „Bunt na Bounty”). Każde z tych małżeństw miało swoją dynamikę i wniosło różne doświadczenia do jego burzliwego życia osobistego. Związki te, często naznaczone burzliwymi emocjami i medialnym zainteresowaniem, stanowiły jeden z aspektów jego złożonej osobowości.

Dzieci Marlon Brando

Marlon Brando był ojcem co najmniej 11 dzieci. Wśród nich znaleźli się Christian Brando oraz Cheyenne Brando, których życie było naznaczone licznymi tragediami rodzinnymi i problemami prawnymi. **Trudne realia życia rodzinnego, często odbijające się w mediach, stanowiły mroczny cień na tle jego sukcesów zawodowych.** Losy jego potomstwa były przedmiotem zainteresowania publicznego i stanowiły bolesny aspekt biografii aktora, pokazując, że nawet sukces zawodowy nie chroni przed osobistymi dramatami.

Przyjaźń z Wallym Coxem

Przez całe życie, od 1930 roku aż do swojej śmierci w 1973 roku, Marlon Brando przyjaźnił się z aktorem Wallym Coxem. **Ta niezwykle silna i długa więź przyjacielska stanowiła jeden z najjaśniejszych punktów w jego życiu.** Po śmierci przyjaciela Brando był tak zdruzgotany, że przez lata przechowywał jego prochy w swojej sypialni. Ta niezwykła demonstracja żalu podkreśla głębię ich relacji i pokazuje, jak ważna była dla niego ta przyjaźń w obliczu życiowych trudności i samotności.

Kariera zawodowa Marlon Brando

Początki na Broadwayu i przełomowa rola

Marlon Brando zadebiutował na Broadwayu w 1944 roku w sztuce „I Remember Mama”. Już wtedy jego talent został szybko dostrzeżony przez krytyków, którzy w 1946 roku okrzyknęli go „najbardziej obiecującym młodym aktorem”. **To był początek drogi, która miała go zaprowadzić na szczyty sławy.** Jego wczesne sukcesy sceniczne stanowiły fundament pod przyszłe osiągnięcia na ekranie, potwierdzając jego wyjątkowe predyspozycje do zawodu aktora.

**Przełomem w karierze Marlona Brando była rola Stanleya Kowalskiego w sztuce Tennessee Williamsa „Tramwaj zwany pożądaniem” z 1947 roku.** Sukces tej kreacji był tak ogromny, że w 1951 roku powtórzył ją w filmowej adaptacji, zyskując status ikony. Rola ta ugruntowała jego pozycję jako jednego z najważniejszych aktorów swojego pokolenia i zapoczątkowała jego wielką karierę filmową. Siła jego występu w tej roli do dziś stanowi punkt odniesienia dla aktorów na całym świecie.

Sukcesy w latach 50. i pierwszy Oscar

W 1954 roku Marlon Brando zagrał Terry’ego Malloya w filmie „Na nabrzeżach” (On the Waterfront). **Jego naturalny, pełen emocji styl gry w tym filmie przyniósł mu pierwszego Oscara dla najlepszego aktora.** Ta nagroda była ukoronowaniem jego talentu i potwierdzeniem jego rewolucyjnego podejścia do aktorstwa. Rola w „Na nabrzeżach” jest powszechnie uważana za jedną z jego najwybitniejszych kreacji, pokazującą pełnię jego możliwości aktorskich.

Lata 50. były dla Brando okresem wielkich sukcesów, gdzie stał się jednym z czołowych aktorów Hollywood. Jego charyzma i sposób bycia sprawiały, że przyciągał uwagę widzów i krytyków. Filmy takie jak „Viva Zapata!” czy „Juliusz Cezar” ugruntowały jego pozycję jako gwiazdy, zdolnej do udźwignięcia zarówno ról dramatycznych, jak i historycznych. Jego obecność na ekranie zawsze gwarantowała wysoki poziom artystyczny i emocjonalne zaangażowanie.

Powrót na szczyt w latach 70.

Po okresie pewnego spadku popularności w latach 60., Marlon Brando zaliczył spektakularny powrót na szczyt w 1972 roku, wcielając się w rolę Vito Corleone w „Ojcu chrzestnym”. Mimo że studio Paramount początkowo sprzeciwiało się jego kandydaturze, Coppola nalegał, a Brando udowodnił, że był idealnym wyborem. **Ta rola przyniosła mu drugiego Oscara i na nowo ugruntowała jego status jako legendy kina.** Jego kreacja Dona Corleone jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych i cenionych w historii kinematografii.

Sukces „Ojca chrzestnego” otworzył nowy rozdział w karierze Brando. W 1972 roku zagrał również w filmie „Ostatnie tango w Paryżu”, który wywołał wiele kontrowersji, ale również przyniósł mu nominację do Oscara. W tym samym roku, dzięki roli w „Ojcu chrzestnym”, Brando otrzymał Oscara dla najlepszego aktora. Jego powrót na szczyt w latach 70. udowodnił, że jest aktorem wszechstronnym, zdolnym do podejmowania ryzykownych ról i wciąż czerpiącym z głębi swojego talentu.

Rola pułkownika Kurza w „Czasie Apokalipsy”

W 1979 roku Marlon Brando wystąpił w kultowym filmie „Czas Apokalipsy” Francisa Forda Coppoli, wcielając się w postać pułkownika Kurtza. Mimo ogromnej gaży, jaką otrzymał za tę rolę, Brando pojawił się na planie z dużą nadwagą i nieprzygotowany. To zmusiło reżysera do improwizacji i filmowania go głównie w cieniu, co jednak nie przeszkodziło w stworzeniu jednej z najbardziej zapadających w pamięć postaci w historii kina. **Jego enigmatyczna obecność i mroczna charyzma uczyniły z pułkownika Kurtza postać niemal mityczną.**

Praca na planie „Czasu Apokalipsy” była dla Coppoli wyzwaniem, a współpraca z Brando, choć owocna artystycznie, nie była pozbawiona trudności. Mimo to, końcowy efekt przeszedł najśmielsze oczekiwania. Rola w tym filmie, podobnie jak w „Ojcu chrzestnym”, pokazała, że Brando potrafi całkowicie zawładnąć ekranem, nawet w nietypowych okolicznościach. Jego wkład w filmie jest niepodważalny, a postać pułkownika Kurtza weszła do kanonu kina.

Ostatnie role filmowe

Ostatnią rolą filmową Marlona Brando był występ w thrillerze „Rozgrywka” (The Score) z 2001 roku. W tym filmie zagrał u boku takich gwiazd jak Robert De Niro i Edward Norton. **Było to jedno z jego ostatnich publicznych wystąpień na ekranie, zamykające bogaty rozdział w historii kina.** Mimo problemów zdrowotnych i wieku, Brando wciąż potrafił przyciągnąć uwagę swoim charakterystycznym stylem gry.

Wcześniej, w 1996 roku, jego występ w „Wyspie doktora Moreau” stał się symbolem profesjonalnego chaosu. Aktor nosił na głowie wiadro z lodem i odmawiał zdejmowania go podczas ujęć, co świadczyło o jego ekscentryczności i trudnościach we współpracy na późniejszych etapach kariery. Te incydenty, choć kontrowersyjne, dodają złożoności obrazowi postaci Marlona Brando, pokazując go nie tylko jako geniusza aktorskiego, ale także jako człowieka o skomplikowanym charakterze.

Nagrody i osiągnięcia Marlon Brando

Kluczowe nagrody i wyróżnienia

Marlon Brando zdobył dwukrotnie Oscara, co jest jednym z jego największych osiągnięć. Jego kariera została uhonorowana również wieloma innymi prestiżowymi nagrodami, potwierdzającymi jego status jako jednego z najwybitniejszych aktorów wszech czasów.

Nagroda Kategoria Film/Serial Rok
Oscar Najlepszy aktor pierwszoplanowy Na nabrzeżach 1954
Oscar Najlepszy aktor pierwszoplanowy Ojciec chrzestny 1973
Złoty Glob Najlepszy aktor w filmie dramatycznym Na nabrzeżach 1955
Złoty Glob Najlepszy aktor w filmie dramatycznym Ojciec chrzestny 1973
BAFTA Najlepszy aktor pierwszoplanowy Na nabrzeżach 1956
BAFTA Najlepszy aktor pierwszoplanowy Bunt na Bounty 1964
BAFTA Najlepszy aktor pierwszoplanowy Ojciec chrzestny 1973
Festiwal Filmowy w Cannes Najlepszy aktor Viva Zapata! 1952
Primetime Emmy Najlepszy aktor drugoplanowy w miniserialu lub filmie telewizyjnym Roots: The Next Generations 1979

Oscary i odmowa przyjęcia nagrody

W 1973 roku Marlon Brando zdobył swojego drugiego Oscara za rolę Vito Corleone w „Ojcu chrzestnym”. **Jednakże, przeszedł do historii, odmawiając przyjęcia nagrody.** Zamiast niego na scenie pojawiła się aktywistka Sacheen Littlefeather, która odczytała protest przeciwko dyskryminacji rdzennych Amerykanów w Hollywood. Ten gest był wyrazem jego zaangażowania społecznego i sprzeciwu wobec niesprawiedliwości, co stanowiło ważny moment w historii ceremonii rozdania Oscarów.

Ta odważna decyzja Brando wywołała szerokie dyskusje i komentarze, podkreślając jego niezależność i gotowość do wykorzystania swojej platformy do wyrażania opinii. Był to wyraz jego głębokiego przekonania o potrzebie zmian w branży filmowej i społeczeństwie. Odmowa Oscara stała się jednym z najbardziej pamiętnych i symbolicznych wydarzeń w historii nagród Akademii.

Inne prestiżowe nagrody filmowe

Oprócz dwóch Oscarów, Marlon Brando był nominowany do tej prestiżowej nagrody jeszcze sześciokrotnie. Nominacje te obejmowały jego wybitne role w filmach takich jak „Viva Zapata!”, „Juliusz Cezar”, „Sayonara”, „Ostatnie tango w Paryżu” oraz „Sucha biała pora”. **Ta liczba nominacji świadczy o jego nieustającej sile jako aktora i uznaniu, jakim cieszył się w środowisku filmowym przez wiele dekad.**

Jego dorobek obejmuje również dwie nagrody Złotego Globu, trzy nagrody BAFTA (brytyjskiej akademii) oraz nagrodę dla najlepszego aktora na Festiwalu Filmowym w Cannes. Te liczne wyróżnienia potwierdzają jego międzynarodową sławę i uznanie krytyków na całym świecie. Brando jest jednym z tych, którzy wywarli trwały wpływ na historię kina, czego dowodem są liczne nagrody i nominacje.

Kontrowersje i skandale związane z Marlonem Brando

Kontrowersje na planie „Ostatniego tanga w Paryżu”

Podczas pracy nad filmem „Ostatnie tango w Paryżu” (1972) Marlon Brando i reżyser Bernardo Bertolucci zostali oskarżeni o brak etyki przy kręceniu kontrowersyjnej sceny z masłem. Scena ta, ze względu na swoją intymność i sposób realizacji, wywołała szerokie dyskusje na temat granic artystycznej wolności i traktowania aktorów. Oskarżenia o brak zgody i manipulację na planie rzuciły cień na ten film i jego twórców.

Film „Ostatnie tango w Paryżu” stał się jednym z najbardziej dyskutowanych dzieł w historii kina, a kontrowersje wokół niego trwały latami. Choć film przyniósł Brando nominację do Oscara, to właśnie sposób, w jaki został nakręcony, stał się przedmiotem debat etycznych. Ta sytuacja pokazuje, jak złożone mogą być relacje między artystami a materiałem, który tworzą, zwłaszcza gdy w grę wchodzą głęboko osobiste tematy.

Trudny charakter i zachowania na planie

Marlon Brando słynął z trudnego charakteru na planie. **W późniejszych latach kariery odmawiał uczenia się kwestii na pamięć, zmuszając ekipy filmowe do umieszczania tablic z tekstem (cue cards) w zasięgu jego wzroku.** To zachowanie, choć dla niektórych stanowiło przejaw jego ekscentryczności, dla innych było oznaką braku profesjonalizmu i utrudniało pracę innym aktorom i twórcom filmowym.

Tablice z tekstem bywały umieszczane nawet w ukrytych miejscach na kostiumach innych aktorów, z którymi Brando grał w danej scenie. To świadczy o jego determinacji w unikaniu tradycyjnych metod nauki tekstu i o jego specyficznych wymaganiach. Choć jego talent był niepodważalny, jego zachowanie na planie często budziło kontrowersje i stanowiło wyzwanie dla reżyserów i producentów.

Incydenty podczas kręcenia filmów

W 1996 roku jego występ w „Wyspie doktora Moreau” stał się symbolem profesjonalnego chaosu. Aktor nosił na głowie wiadro z lodem i odmawiał zdejmowania go podczas ujęć. Ten absurdalny incydent stał się medialną sensacją i podsycił dyskusje na temat jego zachowania na planie. Pokazuje to, jak bardzo Brando potrafił odbiegać od konwencjonalnych norm zachowania w pracy.

Te i inne podobne sytuacje podkreślają złożoność osobowości Marlona Brando. Był on artystą wybitnym, ale jednocześnie postacią trudną we współpracy. Jego ekscentryczność i buntowniczy duch, które czasem prowadziły do skandali, były jednak nierozerwalnie związane z jego charyzmą i niepowtarzalnym stylem, który uczynił go legendą kina. Te kontrowersje, choć budziły mieszane uczucia, dodają głębi jego biografii.

Ciekawostki z życia Marlon Brando

Wczesne lata i edukacja

Już w młodości Marlon Brando wykazywał skłonność do niesubordynacji. W 1941 roku został wydalony z Libertyville High School za niesubordynację. Później spotkał go ten sam los w Akademii Wojskowej Shattuck, gdzie został wyrzucony za wymykanie się do miasta podczas aresztu domowego. **Te wczesne epizody zapowiadały jego późniejszą skłonność do łamania zasad i buntowania się przeciwko autorytetom.**

Karierę wojskową Marlona Brando uniemożliwiła kontuzja kolana (tzw. „trick knee”), której nabawił się podczas gry w futbol amerykański. W związku z tym uznano go za niezdolnego do służby podczas II wojny światowej. W tamtych czasach służba wojskowa była ważnym elementem życia wielu młodych mężczyzn, a dla Brando stanowiła kolejną ścieżkę, która okazała się dla niego niedostępna, co mogło dodatkowo wpłynąć na jego poczucie odrębności.

Unikalne podejście do aktorstwa

Podczas nauki u Stelli Adler, gdy poproszono klasę o udawanie kurczaków w obliczu wybuchu bomby atomowej, Brando jako jedyny siedział spokojnie i udawał, że znosi jajko. Tłumaczył to słowami: „Jestem kurczakiem, co ja wiem o bombach?”. **Ta anegdota doskonale ilustruje jego niekonwencjonalne podejście do ćwiczeń aktorskich i jego unikalne poczucie humoru oraz zdolność do wcielania się w rolę w sposób dosłowny i zaskakujący.** Pokazuje to jego umiejętność myślenia poza schematami.

Dziedzictwo materialne

Marlon Brando był właścicielem polinezyjskiego atolu Tetiʻaroa, który zakupił po kręceniu „Buntu na Bounty”. Ten tropikalny raj stał się jego osobistym schronieniem i miejscem, gdzie mógł uciec od zgiełku Hollywood. Obecnie na atolu znajduje się luksusowy, ekologiczny kurort „The Brando Resort”, nazwany na jego cześć, który stanowi świadectwo jego zamiłowania do tego miejsca. **Atol ten stał się symbolem jego marzenia o spokojnym życiu z dala od świata.**

Warto wiedzieć: Ostatnią rolą filmową Marlona Brando był występ w thrillerze „Rozgrywka” (The Score) z 2001 roku, gdzie zagrał u boku Roberta De Niro i Edwarda Nortona. Było to jedno z jego ostatnich publicznych wystąpień na ekranie, zamykające bogaty rozdział w historii kina.

Marlon Brando, dzięki swojemu niepowtarzalnemu talentowi i przełomowemu podejściu do aktorstwa, na zawsze odmienił oblicze kina, pozostawiając po sobie dziedzictwo, które inspiruje kolejne pokolenia artystów. Jego życie, pełne zarówno triumfów, jak i osobistych dramatów, stanowi fascynujące studium postaci, której wpływ wykracza daleko poza ekran.

Podsumowując, życie Marlona Brando pokazuje, że prawdziwy geniusz artystyczny często idzie w parze z głębokimi osobistymi zmaganiami, a jego wpływ na sztukę aktorską jest niezaprzeczalny, czyniąc go jedną z najważniejszych postaci w historii światowego kina.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Czemu Marlon Brando nie przyjął Oscara?

Marlon Brando nie przyjął Oscara w 1973 roku za rolę w filmie „Ojciec chrzestny” w geście protestu przeciwko traktowaniu rdzennych Amerykanów przez przemysł filmowy. W jego imieniu statuetkę odebrała Sacheen Littlefeather, aktorka i aktywistka Apaczów.

Na co chorował Marlon Brando?

Marlon Brando cierpiał na szereg problemów zdrowotnych, w tym cukrzycę, choroby serca i problemy z oddychaniem. W ostatnich latach życia zmagał się również z otyłością i chorobą zwyrodnieniową stawów.

Ile Oscarów zdobył Marlon Brando?

Marlon Brando zdobył dwa Oscary w swojej karierze. Pierwszego otrzymał za rolę w filmie „Tramwaj zwany pożądaniem” (1951), a drugiego za kreację w „Ojcu chrzestnym” (1972).

Ile lat miał Marlon Brando w Ojcu chrzestnym?

W momencie kręcenia filmu „Ojciec chrzestny” Marlon Brando miał 37 lat. Film miał swoją premierę w 1972 roku.

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Marlon_Brando